Vijfentwintig jaar geleden veranderde Kerstmis compleet, toen een film die niet alleen grappig en spectaculair was, maar ook leerzaam, een onmisbaar onderdeel ervan werd. The Grinch, met Jim Carrey en Taylor Momsen in de hoofdrollen, kwam uit in 2000, en sindsdien kan geen enkele feestperiode voorbijgaan zonder hem minstens één keer te zien. Dr. Seuss’ verhaal kreeg een geheel nieuwe betekenis toen Ron Howard het regisseerde, maar de boodschap is helemaal niet veranderd. Sterker nog, het heeft mogelijk nog meer mensen bereikt. Voordat we het dit jaar opnieuw bekijken, laten we je een paar weetjes achter de schermen zien die de filmervaring nog spannender kunnen maken. Dr. Seuss’ originele Grinch-verhaal werd uitgebracht in 1957 onder de titel How the Grinch Stole Christmas. Het werd meteen een enorm succes, definieerde de ware betekenis van Kerstmis voor meerdere generaties, wees kinderen een richting en trok volwassenen terug naar de realiteit, want het is niet alleen tegenwoordig dat de wereld gek wordt rond de feestdagen – in kapitalistische zin dan. Dit probleem bestaat al tientallen jaren, sinds kerstshoppen in de mode is geraakt en iedereen altijd het coolste, grootste en meest bijzondere cadeau aan de ander wil geven. De schrijver wilde dit tijdsbeeld doorbreken, dus creëerde hij het vreemde groene wezen dat Kerstmis haat vanwege de kerst, en dat er vervolgens van leert houden wanneer hij (samen met de mensen om hem heen) beseft wat de ware betekenis ervan is.
De film van Ron Howard, die het sprookje van Dr. Seuss verfilmt, kwam uit in 2000, 25 jaar geleden. Het extreem spectaculaire en leerzame werk trok toen al veel mensen naar de bioscoop, waardoor het een kaskraker werd. En tot op de dag van vandaag, jaar na jaar, kijken we de film opnieuw, zodat Jim Carrey en Taylor Momsen ons eraan kunnen herinneren: Kerstmis zal echt intiem en vrolijk zijn als we ons op elkaar richten en niet op de cadeaus. We kunnen leven met uiterlijke schijn om de dag van het jaar, tenminste tijdens de feestdagen. Laten we proberen deze mentaliteit achter ons te laten.
De Grinch debuteerde in de Verenigde Staten op 17 november 2000 en werd vervolgens de meest succesvolle film aller tijden – de zesde meest winstgevende film wereldwijd. De film won drie Oscars en Jim Carrey werd voor deze rol genomineerd voor een Golden Globe in de categorie Beste Acteur. Het valt niet te ontkennen dat deze rol de carrière van de acteur een compleet nieuwe impuls gaf, maar we realiseren ons misschien niet eens hoe weinig mensen hem voor de rol hebben afgewezen. En dit is niet het enige verhaal achter de schermen waar weinig mensen van hebben gehoord.
Zijn vrouw inspireerde het verhaal
Theodor Seuss Geisel, oftewel Dr. Seuss, bedacht het personage Grinch in 1955, maar destijds had het niets met Kerstmis te maken. Het was een plotseling idee dat hij bedacht voor een verhaal dat hij voor een tijdschrift wilde schrijven. Volgens het verhaal verkoopt de Grinch een draad aan een wezen genaamd Hoobub voor veel geld, omdat hij hem laat geloven dat de draad waardevoller is dan de zon. Zelfs met dit korte verhaal liet hij hem voelen hoeveel hij een hekel heeft aan het kapitalisme.
Met Kerstmis 1956 kreeg het vreemde groene wezen echter een compleet nieuwe betekenis. Dr. Seuss’ eerste vrouw, Helen, werd ernstig ziek. De ziekte gooide roet in het eten voor hun Kerstmis, en de feestdagen waren dat jaar gevuld met angst en vrees. De schrijver verklaarde: “Ik voel me zo Grinch-achtig.”
Zo kwam het dat zijn haat jegens de commercialisering van Kerstmis, gecombineerd met zijn pijn en angst, de woorden eruit vloeiden.
Hij zei vaak dat How the Grinch Stole Christmas het snelste boek was dat hij schreef en het makkelijkst om aan te werken. Na de publicatie van het boek weigerde hij tien jaar lang zijn verhaal aan Hollywood te verkopen vanwege een eerdere slechte ervaring. Hij heeft de film uit 2000 zelf nooit gezien, omdat hij in 1991 aan kanker overleed.
“Ze hebben me praktisch levend begraven”
Jim Carrey herinnerde zich de dag dat hij erachter kwam dat hij de rol van de Grinch had gekregen als een van de meest bepalende momenten in zijn leven. In een interview in 2000 onthulde hij dat hij zijn hele jeugd had geprobeerd het kwaadaardige groene wezen dat Kerstmis haatte, te imiteren. Hij gaf hem ook een stem en een vreemd gezicht; het enige wat ontbrak was de groene glans. De acteur met het rubberen gezicht kan nog steeds laten zien hoe hij met zijn gezichtsuitdrukkingen speelde om een perfect kwaadaardig gezicht naar het publiek te trekken. Natuurlijk zorgde hij er ook voor dat het niet té eng werd, aangezien de film primair bedoeld was voor kinderen.
Ondanks hoe buitengewoon de kans voor hem was, als een droom die uitkwam, de rol die hij kreeg, moest hij met veel moeilijkheden omgaan. Om te beginnen duurde het acht uur om zijn make-up te doen, wat er bijna toe leidde dat hij het personage liet vallen. Ron Howard wilde de acteur echter koste wat kost niet laten gaan, omdat hij de enige was die zich de Grinch in zijn rol kon voorstellen. Er was dus een echt effectieve oplossing nodig, en die vonden ze bij de CIA.
Een CIA-trainer arriveerde op de set. Deze man leert agenten hoe ze elke vorm van marteling moeten doorstaan. Nou ja, hij heeft me getraind om de Grinch te zijn. Na acht uur make-up moest ik mijn frustratie op de een of andere manier uiten, dus ik kreeg een enorm gat in de zijkant van mijn caravan.
– Jim Carrey herinnerde zich tien jaar geleden in een interview dat de trainer hem taken gaf zoals zoveel mogelijk sigaretten roken of zoveel eten tot hij zich echt heel erg ziek voelde. Hij wilde niet in details treden.
Hij zei ook dat het voor hem voelde alsof hij levend begraven werd onder zoveel make-up. Het kostuum, gemaakt van yakbont en spandex, was slechts een extraatje. Volgens Carrey was het vreselijk oncomfortabel en jeukte zijn huid enorm. Met al deze informatie kunnen we het er waarschijnlijk allemaal over eens zijn dat de acteur veel meer lof verdient voor deze prestatie.
Een 18-jarige jongen speelde de jonge Grinch
Niet veel mensen herinneren zich Josh Ryan Evans, maar hij was een uitzonderlijk getalenteerde jongeman die slechts een korte tijd op aarde had. De jongen was al 18 toen hij de rol van de jonge Grinch kreeg, en dat kwam mogelijk doordat hij zelf niet langer was dan 97 centimeter. Het Amerikaanse publiek herinnert zich de acteur mogelijk beter, omdat hij Timmy speelde in een van de populairste tv-series, Passions. Hij won een Soap Opera Digest Award voor zijn rol en stal voor altijd de harten van kijkers.
Hij moest leven met een vreemde aandoening genaamd achondroplasie. Dit is een vorm van dwerggroei, een genetische aandoening waarbij de ledematen van een persoon erg kort blijven, terwijl de ruggengraat zich min of meer normaal ontwikkelt. Evans had ook een dunne stem, die zelfs als volwassene nog steeds vrij kinderlijk bleef, wat hem de perfecte keuze maakte voor de rol van de achtjarige Grinch.
Hij overleed op 5 augustus 2002 tijdens een hartoperatie. Hij was geopereerd aan een aangeboren hartafwijking, die niet goed afliep. De jongeman, die toen pas 20 was, werd gecremeerd en zijn grafsteen was niet gegraveerd met de inscripties “geboren en gestorven”, maar met de data van zijn zonsopgang en zonsondergang. Het is een vreemd toeval dat de aflevering van Passions waarin het personage van de kleine Timmy sterft, ook werd uitgebracht op de dag van de dood van de acteur.
